Laden

De tuin

Tuintips

Hortus tips voor je eigen tuin

Maak ook van jouw tuin een groen paradijs vol kleur en aantrekkelijk voor vogels, vlinders, bijen en andere diertjes. Hortus Alkmaar heeft diverse tuintips voor je verzameld waar je meteen mee aan de slag kunt.

Tuintips van Lodewijk Hoekstra

De bekende tuinman Lodewijk Hoekstra heeft 7 filmpjes gemaakt met praktische tips voor de tuin. Met deze filmpjes kun je direct aan de slag. Benieuwd naar de tips van Lodewijk Hoekstra?

Tip 1: Ontstenen

Veel mensen nemen stenen in de tuin, omdat ze denken dat dit voor weinig onderhoud zorgt. Toch is uit onderzoek gebleken dat tuinen met veel verharding en dode materialen net zoveel onderhoud met zich meebrengen als groene en natuurlijke tuinen. Dit komt omdat er relatief veel te wieden is en te ‘poetsen’ terwijl groene tuinen vaak zelfregulerend zijn. Zo is het er koeler door het groen en hoef je minder water te geven. Vaste planten zorgen al snel voor een dekkend bladerdek waardoor er bijna geen onkruid tussen de planten groeit en gras hoeft niet meer zo vaak te worden gemaaid, want dan krijg je bloeiende klavers en andere mooie plantjes.

Een levende tuin is goed voor iedereen en vergroenen is niet moeilijk, dus trek die stenen eruit en ga lekker met planten aan de slag.

Bekijk hier de video met uitleg van Lodewijk Hoekstra.

Top 2: Biodiversiteit

Wist je dat al 80% van onze vlinders zijn verdwenen de afgelopen 100 jaar? Wist je ook dat jouw tuin sterk kan bijdragen aan de diversiteit en dus als stapsteen kan dienen voor insecten, vogels en bijvoorbeeld kleine zoogdieren zoals egels?

Doe mee en maak van jouw tuin een mini natuurgebied en zorg voor veel verschillende soorten groen zoals hagen, bomen, vaste planten en plekken met kruid-achtigen zoals, koolzaad, klavers en brandnetels. Ook helpt het om vogelhuisjes op te hangen en bijvoorbeeld met gesnoeide takken een takkenril te maken. Dit is dan weer een ideale schuilplek voor bijvoorbeeld egels.

Een tuin hoeft ook niet te netjes te zijn dus juist blaadjes laten liggen en rommelige hoekjes creëren. Een klein water element doet wonderen en zorgt al snel voor libellen in de tuin, tevens kunnen vogels en insecten daar water drinken.

Bekijk hier de video met uitleg van Lodewijk Hoekstra.

Tip 3: Klimaat

Vanwege het veranderende klimaat krijg je te maken met langere periodes van droogte en intensere regenval. Piekbuien zorgen voor overbelasting van het riool en vergroten de kans op overstromingen.

Door regenwater op te vangen in bijvoorbeeld een regenton kun je het vervolgens gebruiken voor de planten in de tuin. Ook kun je de regenpijp afkoppelen van het riool, zodat het op een natuurlijke wijze kan infiltreren in de bodem.

Om te zorgen dat dit goed gaat en het water daadwerkelijk de bodem in zakt, moet je kijken of dit wel mogelijk is. Water loopt namelijk niet weg als er teveel tegels liggen of als de bodem niet goed waterdoorlatend is. Een plantenborder helpt, grindstrook en anders een infiltratiekrat.

Bekijk hier de uitleg van Lodewijk Hoekstra.

Tip 4: Bodem

De bodem is misschien wel het belangrijkste onderdeel van jouw tuin, maar deze krijgt vaak de minste aandacht. Door te investeren in een rijk bodemleven krijg je gezonde vitale planten die het beter gaan doen en ook veel minder water nodig hebben.

Je kan zelf compost maken van oud tuin- en keukenafval, want deze grond is het allerbeste voor een levende bodem en er zitten veel belangrijke mineralen en bacteriën in. Ook in de borders, vakken met planten, kun je blad en snoeiafval laten liggen. Dit zorgt voor een mulchlaag tussen de planten en maakt dat onkruiden minder snel gaan groeien en vocht verdampt zo minder snel. Op die manier hoef je minder te wieden en water te geven.

Bekijk hier de video met uitleg van Lodewijk Hoekstra.

Tip 5: Planten en zaaien

Veel mensen denken dat tuinieren moeilijk is, maar dat valt heel erg mee. Dat is al helemaal zo als je het ‘perfecte plaatje’ loslaat en de natuur als vertrekpunt neemt waarbij alles met elkaar in verbinding staat en er schoonheid zit in alles wat groeit en bloeit.

Het voorjaar is de perfecte tijd om in de tuin aan de slag te gaan, maar gezien de huidige situatie is een bezoek aan een tuincentrum wellicht niet mogelijk. Gelukkig kun je tegenwoordig veel online bestellen en anders kun je altijd nog zelf planten vermeerderen door te zaaien, te stekken of te scheuren.

Zaaien weet iedereen vaak wel, maar stekken is ook leuk om te doen. Het komt erop neer dat je een stukje van een plant neemt zoals een vlinderstruik of een buxus en die opnieuw laat wortelen. Ook kun je bijvoorbeeld vaste planten scheuren door deze op te spitten en met behulp van een schop in meerdere stukken te verdelen.

Op internet kun je hier veel informatie over vinden, succes!

Bekijk hier de video met uitleg van Lodewijk Hoekstra.

Tip 6: Duurzaam onderhoud

De manier waarop jij jouw tuin onderhoudt kan een grote impact hebben op het milieu, zowel negatief als positief. Zo kun je een gazon 30 keer per jaar maaien met een motormaaier omdat het veel bemest en geïrrigeerd wordt, maar je kan het ook 6-8 elektrisch maaien per jaar waardoor het gras wilder wordt en meer bloemrijke soorten krijgt.

Laat in de borders en plantvakken het liefst zoveel mogelijk organisch materiaal als blad liggen, dit is goed voor het bodemleven. Mijd te allen tijde chemische middelen voor schoonmaken of bestrijden, voor alles is altijd een milieuvriendelijk alternatief.

Doe zoveel mogelijk werk in de tuin met de hand, al die apparaten heb je vaak helemaal niet nodig en met de hand wordt het vaak netter. Zo kun je onkruid ook vaak goed plukken en doordat je de voegen niet leegspuit met een hogedrukreiniger komen er mosjes in die zorgen voor een dichte voeg waar verder niets meer in groeit.

Bekijk hier de video met uitleg van Lodewijk Hoekstra.

Tip 7: Vogels in de tuin

Er is niets leukers dan vogels in de tuin, want ze zorgen voor leven en het is een indicator dat je leefomgeving gevarieerd is en ook goed voor jou als mens om in te wonen.

Als je vogels in de tuin wilt, moet je op drie dingen letten, ook wel de drie V’s genoemd. Voedsel, veiligheid en voortplanting. Voedsel bestaat bijvoorbeeld uit bedragende struiken zoals krent en lijsterbes, maar ook uit een gezonde bodem waar veel organisch materiaal ligt en wormen te vinden zijn.

Voor veiligheid kun je denken aan struiken en hagen waar ze in kunnen schuilen. Meidoorn of vuurdoorn zijn extra geliefd vanwege hun doorns, want katten en andere dieren kunnen hier niet in komen. De voortplanting kun je bespoedigen door nestkastjes op te hangen. Let op er zijn verschillende soorten voor verschillende vogels en je moet ze het liefst beschut ophangen wijzend richting het oosten.

Meer informatie kun je vinden op www.vogelbescherming.nl.

Bekijk hier de video met uitleg van Lodewijk Hoekstra.

Tips om zelf aan de slag te gaan

Kijk eens goed rond in je eigen tuin. Zijn al die tegels wel echt nodig? Hoe kun je jouw tuin heel eenvoudig en onderhoudsvriendelijk groen maken? Je hoeft echt geen groene vingers of heel veel tijd of geld te hebben om te tuinieren. Belangrijk is om te kijken wat het beste bij jou past. Hoeveel tijd heb je, heb je groene vingers en waar wil je de tuin voor gebruiken?

Voordelen van een groene tuin:

  • Groen neemt water op, zo wordt het riool minder belast.
  • Groen verlaagt de concentratie fijnstof.
  • Groen geeft schaduw en verkoeling.
  • Groen vergroot het leefgebied van vogels, insecten, dieren.
  • Groen zorgt voor minder omgevingsgeluid.
  • Groen vermindert stress en is goed voor gezondheid en welzijn.
Stenen er uit!
Probeer in de tuin zoveel mogelijk tegels te vervangen door groen. Maak bijvoorbeeld een geveltuintje voor het huis of een border in de achtertuin. De opsluitrand bij de border kun je maken van de weggehaalde tegels, dat scheelt weer geld. Vervang voor het planten altijd wel eerst het bestratingszand door tuinaarde zodat de plant beter voedingsstoffen kan opnemen.
Vang regenwater op

Met het plaatsen van een regenton kun je zelf in de tuin zelf regenwater opvangen. Zo heb je altijd een voorraad water voor je (tuin)planten als het even niet regent. Bovendien komt het schone regenwater dat je opvangt niet extra in het riool terecht en hoeft dus niet onnodig gezuiverd te worden.

Lok dieren naar je tuin
Of je nu een kleine of grote tuin hebt, overal is het mogelijk om meer dieren te lokken. Plaats bijvoorbeeld vogelhuisjes, vleermuis- of vlinderkasten of bijen- en insectenhotels. In het najaar en in de winter is het goed om op een paar plekken bladafval en afgestorven plantenresten te laten liggen. Dieren halen hier de hele winter voedsel uit of kiezen het als plekje voor hun winterslaap.
Ga moestuinieren

Al op een vierkante meter kun je moestuinieren. Je eigen eten verbouwen, zodat je weet wat je eet. Er zijn heel veel soorten groenten en kruiden verkrijgbaar. Het is ook leuk om samen met de kinderen een kruidentuintje aan te leggen. In een grotere moestuin kun je kiezen voor fruitbomen of fruitstruiken.

Kies makkelijke planten

Bodembedekkers zijn ideaal voor een groene, onderhoudsvriendelijke tuin. Kies ook voor vaste planten in plaats van eenjarige. Vaste planten komen namelijk ieder voorjaar weer op waardoor je niet telkens nieuwe planten hoeft te kopen. De bodem droogt minder snel uit, dus je hoeft ook minder water te geven. Bomen zorgen voor verkoeling en geven privacy.

Maak je dak groen
Een plat dak op je huis, veranda, garage of schuur maak je groen door er bijvoorbeeld een sedumtapijt op te leggen. Het ziet er niet alleen mooi uit, maar het trekt ook dieren aan, zorgt voor verkoeling en isolatie en kan regenwater beter vasthouden wanneer het hard regent.
Makkelijk onderhoud

Ondanks dat een groene tuin makkelijk is in onderhoud, blijft enig onderhoud nodig. Geef dus water indien nodig en verwijder onkruid zodra het verschijnt. Als je dat in het begin goed bijhoudt, scheelt dat veel werk in de toekomst. Breng een laag compost of bladaarde aan in de herfst. En uitgebloeide bloemen knip je bij voorkeur in het voorjaar pas terug.

Gratis online cursus:
Aan de slag met een levende tuin

Wil je aan de slag in de tuin, maar weet je nog niet zo goed waar je moet beginnen? We hebben een oplossing. Samen met duurzaam tuinontwerper Anne Wieggers heeft IVN de online cursus ‘Een levende tuin’ ontwikkeld.

Na vijf online modules weet je hoe je je tuin kunt omtoveren naar een fijne plek voor jezelf, planten en dieren. De e-learning neemt je mee van het maken van een plan tot onderhoud en zit vol praktische tips.

Favoriete tuintips van Alkmaarders

Alkmaarse tuinbezitters hebben ons hun favoriete tuintip opgestuurd. Bekijk ze hieronder!

Tuinenroute in het Rembrandtkwartier

Bewoners van het Rembrandtkwartier hebben een wandelroute gemaakt langs mooie, biodiverse en inspirerende (voor)tuinen in de wijk.

Tuinen die met zorg zijn aangelegd. Waar de liefde voor het groen uitspringt. Tuinen met een verhaal. Tuinen die een lust voor het oog zijn. Maar vooral tuinen die iets bijzonders bieden aan vogels, vlinders en bijen. Met vernuftige oplossingen voor de afwatering van regenwater en die koelte bieden in de hete zomers.

Download de wandeling hier. Wij wensen je veel groene inspiratie!

Wees welkom in onze kleurrijke, educatieve botanische tuin met geneeskrachtige planten, (ijs)vogels, vissen en nog veel meer. Maak het mee!